Cử nhân thất nghiệp: trách nhiệm thuộc về trường lớp, xã hội?

Con số cử nhân thất nghiệp ngày càng đáng báo động, nhiều người khi đối diện với con số này lập tức quy trách nhiệm chính cho việc đào tạo ở bậc ĐH. Đồng ý rằng các trường ĐH có phần trách nhiệm đối với việc bồi dưỡng nguồn nhân lực cho thị trường lao động, nhưng thực tế cho thấy nguyên nhân chủ yếu khiến cho số cử nhân, thạc sĩ này thất nghiệp là vì họ bị thị trường lao động từ chối do không đáp ứng đủ yêu cầu công việc thì lúc đó.

Rõ ràng trường ĐH không có nghĩa vụ đảm bảo công ăn việc làm sau khi tốt nghiệp, mà phải do sinh viên nỗ lực tìm kiếm và chứng minh năng lực của mình, chứ không phải trường học, xã hội sẽ “lo” cho bạn. Rất nhiều mặt hạn chế dẫn tới tình trạng cử nhân, thạc sĩ thất nghiệp báo động như hiện nay.

that-nghiep

Sự dư thừa trong một số ngành đào tạo

Điều này xuất phát từ việc đổ xô vào ĐH, CĐ của học sinh sau khi tốt nghiệp THPT, trong khi còn rất nhiều con đường khác cho học sinh sau lớp 9. Thay vì tìm kiếm những cơ hội việc làm, khám phá bản thân để chọn nghề phù hợp, tâm lý phải vào ĐH bằng mọi giá khiến nhiều học sinh dù không đủ năng lực cũng tìm cách vào ĐH. Vẫn nhiều người còn cho rằng học càng cao càng có giá, học càng lên càng có việc tốt. Thế nhưng, điều đó sẽ chỉ đúng nếu việc học lên này nhằm phục vụ mục đích rõ ràng chứ không phải đua nhau vì tấm bằng và cái mác học ĐH, cao học.

Trong khi đó, trừ số học sinh có kết quả học tập đủ tốt để được chọn trường mình muốn, nhiều gia đình hiện nay đang cố gắng “nhét” con cái vào một trường ĐH bất kỳ, miễn là có đi học còn không cần biết nhu cầu đầu ra với ngành học đó thế nào. Tâm lý này đã thúc nhiều trường đào tạo thêm những ngành “chẳng liên quan” với mục đích tăng lợi nhuận khi kiến thức đào tạo chỉ có lý thuyết, cơ sở vật chất không đủ để thực hành. Hệ quả là sinh viên ra trường tấm bằng đỏ rất đẹp nhưng “ở đâu cũng có”.

“Công việc đó không hợp với tôi”

Nhiều sinh viên sau khi tốt nghiệp có tâm lý chờ đợi một công việc có thu nhập khá, phù hợp với ngành đào tạo thay vì chủ động ứng phó với hoàn cảnh, tìm kiếm cơ hội nghề nghiệp ở một phạm vi rộng hơn. Mơ mộng một nơi làm việc chuyên nghiệp, văn phòng lớn, công việc nhàn hạ mà lương cao… đang khiến nhiều cử nhân vẫn ngồi một chỗ chờ đợi, bỏ qua nhiều công việc khi làm họ đã có thể học tập rất nhiều.

Tấm bằng ĐH mới chỉ là hành trang cho bạn bước vào đời, bạn còn phải học rất nhiều. Đúng hơn thì lúc này bạn mới học thật sự, học việc, học giao tiếp, học làm báo cáo, học để thành công… Nên hãy bỏ qua tư tưởng “Tôi làm việc này tạm thôi” để chờ một công việc khác, tư tưởng này không có lợi gì cho ai cả, bạn mất thời gian, doanh nghiệp mất chi phí. Hãy học ngay từ lúc này

Nếu một kỹ sư tốt nghiệp ngành kỹ thuật, thay vì chờ đợi cơ hội trong vô vọng, có thể làm thợ sửa chữa, làm công nhân để tích lũy vốn và kinh nghiệm thì chính những bước đi đầu tiên ấy sẽ cho các bạn rất nhiều trải nghiệm, rèn giũa các bạn trong sự nghiệp lâu dài.

Chọn sai ngành, sai nghề ngay từ đầu

Hệ quả tất yếu của xu hướng phải vào ĐH đó là bạn học ngành mình không hề yêu thích. Trượt ĐH nguyện vọng 1, các bạn có thể chọn ngay trường khác để vào mặc dù ngành không đúng như lúc đầu bạn chọn.

An tâm mình vào được ĐH đi đã, nhưng rồi không có mục đích học tập, mất phương hướng, chán nản bạn chỉ học cho qua môn, nhanh nhất có thể để ra được trường. Thử hỏi 4 năm học ĐH, bao công sức, thời gian, chi phí bạn bỏ ra để nhận lại những gì?

Bỏ qua tư tưởng vào ĐH, hãy hướng cho mình theo đam mê sở thích của mình. Thích nấu ăn, một khóa học nghề ngắn hạn bạn có thể xin vào làm nhà hàng, khách sạn. học tiếp kinh nghiệm trong nhà hàng đó với tất cả đam mê, trở thành một đầu bếp giỏi thì một khách sạn 5 sao đi nữa cũng  phải mời bạn về làm cho họ. Yêu thích nghề sư phạm, một khóa học trung cấp mầm non xong bạn đã có thể xin vào các trường tư, công lập mầm non rồi… Điều tiên quyết là phải biết bạn muốn gì sau này!!!

Tư duy khởi nghiệp của chúng ta còn yếu

Không ít phụ huynh khuyến khích con cái bắt tay vào những dự án tiềm ẩn nhiều rủi ro, tiến hành những phép “thử và sai” đầy bấp bênh mà chỉ mong muốn con mình ngay lập tức “ổn định” sau khi tốt nghiệp. Tâm lý này ăn sâu, ảnh hưởng đến giới trẻ, cộng thêm những điều kiện bất lợi trong một môi trường xã hội chưa chú trọng khuyến khích khởi nghiệp, khiến cho đa phần sinh viên tốt nghiệp đều mong chờ tìm được những công việc sẵn có chứ hiếm khi tự tạo được công việc cho mình. Thị trường việc làm không tăng trưởng trong khi số lao động mới được bổ sung hàng năm thì thất nghiệp ngay cả khi có bằng cấp là điều không quá khó hình dung.

Hy vọng rằng khi xã hội dần nhận thấy ĐH không phải là “phao cứu sinh” với cuộc đời mình, mà chỉ chính các bạn mới quyết định được cuộc đời mình, biết đâu tình trạng này sẽ được cải thiện?

Cử nhân thất nghiệp: trách nhiệm thuộc về trường lớp, xã hội?
Đánh giá

Bình luận bằng Facebook

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.